تاریخچه

اولین تلاش‌ها در زمینه آموزش و پرورش استثنایی در حدود یک صد سال قبل در ایران انجام شد، نخستین فعالیت‌ها در بخش آموزش و پرورش نابینایان از سال 1299 هجری شمسی توسط شخصی به نام ارنست کریستوفر اهل کشور آلمان در شهر تبریز با جذب 5 دانش آموز آغاز گردید.

در گروه کودکان آسیب دیده شنوایی مرحوم باغچه بان در شهر تبریز در سال1303 اولین گام را با تاسیس مدرسه ناشنوایان در جهت تعلیم و تربیت ناشنوایان برداشت. و در زمینـه آموزش کودکان آسیب دیده شنوایـی و بینایی افرادی هم چون ذبیح بهروز و دکتر محمدخزائـلی نیـز نقش مـوثر و مهمـی داشتـه‌انـد. هم چنیـن آمـوزش و پرورش کودکـان کم توان ذهنی بـه شـکل آمـوزشگاهی از سـال 1329 در تـهران به صورت داوطلبانه و در بخش غیر دولتی آغاز شد.

در سال 1347 در وزارت آموزش و پرورش " دفتر آموزش کودکان و دانش آموزان استثنایی" تشکیل شد و   این بخش فعالیت خود را در قالب مدارس استثنایی و کلاس‌های خاص به شکل دولتی  و رسمی آغاز کرد. بعد از انقلاب اسلامی کلیه مدارس ناشنوایان استان تهران تحت عنوان مدارس باغچه بان، زیر پوشش اداری، مالی و آموزشی مجتمع آموزشی ناشنوایان باغچه بان قرار گرفت. هم چنین مجتمع نابینایان شهید محبی با بودجه مستقل، اداره‌ی مدارس نابینایان شهر تهران را به عهده گرفت. این دو مجتمع ( ناشنوایان و نابینایان) با تاسیس سازمان آموزش و پرورش استثنایی در سال 1370 به فعالیت خود ادامه دادند.

تـوجه وسیع و همه جـانبه نـظام جمهوری اسـلامی ایران به آمـوزش و پرورش کودکان استثنایی سبـب شـد تا بـا تصویب قانونی در مجلس شورای اسلامی، سـازمانی وابستـه بـه وزارت آمـوزش و پـرورش تحت عنـوان " سـازمان آمـوزش و پـرورش استثنایی" در سال 1370 تاسیس و با ابعادی وسیع‌تر، اهداف و وظایف بیشتر، گروه‌های بیشتری از کودکان و دانش آموزان استثنایی را تحت پوشش قرار دهد. 

ماموریتی كه امروزه سازمان آموزش وپرورش استثنايي بر عهده دارد تاكيد بر فراگيرسازي و تـوسعه آمـوزش بـراي همه و بـه رسميـت شنـاختن حقـوق دانش آموزان معلول براي برخورداري از فرصت هاي آموزشي برابر با ساير كودكان در نظام آموزش همگاني است.    

 

  قانون تشكيل سازمان  آموزش و پرورش استثنايي

ماده واحده:

با توجه به اهميت و ويژگي هاي توان بخشي تعليم و تربيت كودكان و دانش آموزان استثنايي اعم از آسیب دیده شنوایی ، آسیب دیده بینایی، معلول جسمی – حركتي،  کم توان ذهنی، اختلال های رفتاری – هیجانی، و چند معلوليتي به موجب اين قانون موسسه دولتي به نام " سازمان آموزش و پرورش استثنايي" وابسته به وزارت آموزش و پرورش تشكيل مي شود. رئيس سازمان معاون وزير خواهد بود.

اساسنامه سازمان آموزش و پرورش استثنایی پس از تصـویب مجلس شـورای اسـلامـی و طـی  مـراحل قـانـونی در تــاریخ 27 شهـریـور 1370 از ســـوی رئیس جمهور بـرای اجـرا به وزارت آمـوزش و پـرورش ابـلاغ و سازمـان آمـوزش و پرورش استثنایی در ششم بهمن ماه 1370 افتتاح و رسما آغاز به کار کرد.